ทำไมการ เลิกบุหรี่ก่อนผ่าตัด จึงช่วยลดความเสี่ยง
สารในควันบุหรี่อย่างนิโคตินและคาร์บอนมอนอกไซด์ส่งผลกระทบต่อร่างกายในหลายด้านที่เกี่ยวข้องโดยตรงกับการผ่าตัด คาร์บอนมอนอกไซด์จะแย่งจับกับเม็ดเลือดแดงแทนออกซิเจน ทำให้เนื้อเยื่อได้รับออกซิเจนน้อยลง ส่วนนิโคตินทำให้หลอดเลือดหดตัว เลือดไปเลี้ยงบริเวณแผลลดลง ข้อมูล IQOS ในประเทศไทย ซึ่งเป็นปัจจัยที่ทำให้แผลหายช้าและเสี่ยงต่อการติดเชื้อมากขึ้น นอกจากนี้การสูบบุหรี่ยังกระตุ้นการสร้างเสมหะและลดประสิทธิภาพของขนกวัดในหลอดลม ทำให้ระบบทางเดินหายใจขับสิ่งสกปรกได้ไม่ดี ผู้สูบจึงมีโอกาสเกิดภาวะปอดอักเสบหรือปัญหาการหายใจหลังดมยาสลบสูงกว่าคนทั่วไป ปัจจัยเหล่านี้รวมกันทำให้การวางยาสลบและการดูแลระหว่างผ่าตัดซับซ้อนขึ้น ทีมวิสัญญีจึงให้ความสำคัญกับประวัติการสูบของผู้ป่วยเป็นอย่างมาก เพราะมีผลต่อการประเมินความเสี่ยงและการเลือกแนวทางดูแลที่เหมาะสมในแต่ละราย
เมื่อระบบไหลเวียนเลือดทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ ออกซิเจนและสารอาหารก็ถูกลำเลียงไปเลี้ยงทุกส่วนของร่างกายได้ดีขึ้น ส่งผลให้แผลหายเร็วขึ้น ปลายมือปลายเท้าอบอุ่น และสมองได้รับเลือดเพียงพอจนรู้สึกตื่นตัวและมีสมาธิ ความเสี่ยงต่อภาวะลิ่มเลือดอุดตันและโรคหลอดเลือดสมองก็ลดลงตามไปด้วย นี่เป็นเหตุผลว่าทำไมการเลิกบุหรี่ 1 ปีจึงถือเป็นการลงทุนเพื่อสุขภาพหัวใจที่ให้ผลตอบแทนชัดเจนและวัดผลได้
คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับความเครียดหลังเลิกบุหรี่
ความเครียดหลังเลิกบุหรี่จะหายไปเมื่อไหร่ โดยทั่วไปอาการถอนนิโคตินรวมถึงความเครียดและหงุดหงิดจะรุนแรงที่สุดในสัปดาห์แรก จากนั้นจะค่อยๆ ลดลงและส่วนใหญ่หายไปภายในสองถึงสี่สัปดาห์ เมื่อสมองปรับสมดุลสารเคมีได้แล้ว แต่ความเครียดจากนิสัยหรือสถานการณ์อาจต้องใช้เวลาฝึกรับมือนานกว่านั้นเล็กน้อย ขอเพียงอดทนผ่านช่วงแรกที่ยากที่สุดไปให้ได้ ทุกอย่างจะค่อยๆ ดีขึ้นเอง
การหยุดสูบช่วยให้แผลหายเร็วขึ้นจริงหรือ โดยทั่วไปการหยุดสูบช่วยให้เลือดไหลเวียนและนำออกซิเจนไปเลี้ยงแผลได้ดีขึ้น ซึ่งเป็นปัจจัยสำคัญต่อการสมานแผล ผู้ที่ไม่สูบจึงมักมีโอกาสเกิดภาวะแผลหายช้าและติดเชื้อน้อยกว่า อย่างไรก็ตามผลลัพธ์ของแต่ละคนต่างกัน ควรปฏิบัติตามคำแนะนำของแพทย์ผู้ดูแลเป็นหลัก ควบคู่กับการพักผ่อนให้เพียงพอและรับประทานอาหารที่มีประโยชน์เพื่อช่วยให้แผลฟื้นตัวได้ดียิ่งขึ้น
สารในควันบุหรี่อย่างนิโคตินและคาร์บอนมอนอกไซด์ส่งผลกระทบต่อร่างกายในหลายด้านที่เกี่ยวข้องโดยตรงกับการผ่าตัด คาร์บอนมอนอกไซด์จะแย่งจับกับเม็ดเลือดแดงแทนออกซิเจน ทำให้เนื้อเยื่อได้รับออกซิเจนน้อยลง ส่วนนิโคตินทำให้หลอดเลือดหดตัว เลือดไปเลี้ยงบริเวณแผลลดลง ข้อมูล IQOS ในประเทศไทย ซึ่งเป็นปัจจัยที่ทำให้แผลหายช้าและเสี่ยงต่อการติดเชื้อมากขึ้น นอกจากนี้การสูบบุหรี่ยังกระตุ้นการสร้างเสมหะและลดประสิทธิภาพของขนกวัดในหลอดลม ทำให้ระบบทางเดินหายใจขับสิ่งสกปรกได้ไม่ดี ผู้สูบจึงมีโอกาสเกิดภาวะปอดอักเสบหรือปัญหาการหายใจหลังดมยาสลบสูงกว่าคนทั่วไป ปัจจัยเหล่านี้รวมกันทำให้การวางยาสลบและการดูแลระหว่างผ่าตัดซับซ้อนขึ้น ทีมวิสัญญีจึงให้ความสำคัญกับประวัติการสูบของผู้ป่วยเป็นอย่างมาก เพราะมีผลต่อการประเมินความเสี่ยงและการเลือกแนวทางดูแลที่เหมาะสมในแต่ละราย
เมื่อระบบไหลเวียนเลือดทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ ออกซิเจนและสารอาหารก็ถูกลำเลียงไปเลี้ยงทุกส่วนของร่างกายได้ดีขึ้น ส่งผลให้แผลหายเร็วขึ้น ปลายมือปลายเท้าอบอุ่น และสมองได้รับเลือดเพียงพอจนรู้สึกตื่นตัวและมีสมาธิ ความเสี่ยงต่อภาวะลิ่มเลือดอุดตันและโรคหลอดเลือดสมองก็ลดลงตามไปด้วย นี่เป็นเหตุผลว่าทำไมการเลิกบุหรี่ 1 ปีจึงถือเป็นการลงทุนเพื่อสุขภาพหัวใจที่ให้ผลตอบแทนชัดเจนและวัดผลได้
คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับความเครียดหลังเลิกบุหรี่ ความเครียดหลังเลิกบุหรี่จะหายไปเมื่อไหร่ โดยทั่วไปอาการถอนนิโคตินรวมถึงความเครียดและหงุดหงิดจะรุนแรงที่สุดในสัปดาห์แรก จากนั้นจะค่อยๆ ลดลงและส่วนใหญ่หายไปภายในสองถึงสี่สัปดาห์ เมื่อสมองปรับสมดุลสารเคมีได้แล้ว แต่ความเครียดจากนิสัยหรือสถานการณ์อาจต้องใช้เวลาฝึกรับมือนานกว่านั้นเล็กน้อย ขอเพียงอดทนผ่านช่วงแรกที่ยากที่สุดไปให้ได้ ทุกอย่างจะค่อยๆ ดีขึ้นเอง
การหยุดสูบช่วยให้แผลหายเร็วขึ้นจริงหรือ โดยทั่วไปการหยุดสูบช่วยให้เลือดไหลเวียนและนำออกซิเจนไปเลี้ยงแผลได้ดีขึ้น ซึ่งเป็นปัจจัยสำคัญต่อการสมานแผล ผู้ที่ไม่สูบจึงมักมีโอกาสเกิดภาวะแผลหายช้าและติดเชื้อน้อยกว่า อย่างไรก็ตามผลลัพธ์ของแต่ละคนต่างกัน ควรปฏิบัติตามคำแนะนำของแพทย์ผู้ดูแลเป็นหลัก ควบคู่กับการพักผ่อนให้เพียงพอและรับประทานอาหารที่มีประโยชน์เพื่อช่วยให้แผลฟื้นตัวได้ดียิ่งขึ้น
